Technologie szerokopasmowe
Infrastruktura szerokopasmowego dostępu do internetu obejmuje szereg technologii różniących się przepustowością, zasięgiem, kosztami wdrożenia i niezawodnością. Wybór technologii zależy od gęstości zaludnienia, istniejącej infrastruktury i wymagań użytkowników końcowych.
- FTTH/FTTB (Fiber to the Home/Building) — bezpośrednie połączenie światłowodowe do lokalu lub budynku; najwyższa przepustowość i symetryczne prędkości przesyłu.
- FTTC (Fiber to the Cabinet) — światłowód do szafki ulicznej, a dalej miedziane okablowanie; niższe koszty niż FTTH przy zachowaniu dobrych parametrów dla krótkich odcinków miedzianych.
- HFC (Hybrid Fiber-Coaxial) — technologia stosowana przez operatorów kablowych; łączy sieć światłowodową z okablowaniem koncentrycznym na ostatniej mili.
- 5G FWA (Fixed Wireless Access) — stały dostęp bezprzewodowy przez sieć 5G; alternatywa dla obszarów trudno dostępnych dla kabla.
- VDSL2/G.fast — technologie DSL drugiej generacji na okablowaniu miedzianym; stosowane jako technologia przejściowa.
Sieci światłowodowe FTTH/FTTB
Sieci światłowodowe stanowią technologię o najwyższym potencjale długoterminowym dla infrastruktury szerokopasmowej. Pasywne sieci optyczne (PON — Passive Optical Network) umożliwiają ekonomiczną rozbudowę sieci FTTH dzięki podziałowi sygnału optycznego między wielu abonentów bez elementów aktywnych w sieci dostępowej.
Architektura PON
W architekturze PON jeden port OLT (Optical Line Terminal) w węźle operatora obsługuje wielu abonentów przez sieć pasywnych rozgałęźników optycznych (splittery). Standard GPON (Gigabit PON) zapewnia przepustowość do 2,5 Gb/s w kierunku do abonenta i 1,25 Gb/s w kierunku powrotnym, rozdzielaną między 32–128 abonentów.
Luki cyfrowe i obszary białe
Nierównomierność dostępu do szybkiego internetu pozostaje istotnym wyzwaniem społecznym i ekonomicznym. Obszary białe — miejsca, w których dostęp do szerokopasmowego internetu jest niedostępny lub niewystarczający — koncentrują się przede wszystkim na terenach wiejskich i w małych miejscowościach oddalonych od głównych węzłów infrastrukturalnych.
Luka cyfrowa ma charakter wielowymiarowy — obejmuje nie tylko brak infrastruktury fizycznej, ale też bariery ekonomiczne (koszty abonamentu), kompetencyjne (umiejętności cyfrowe) i sprzętowe (brak urządzeń końcowych).
Inwestycje i programy wsparcia
Rozbudowa infrastruktury szerokopasmowej w Polsce jest wspierana przez programy inwestycyjne finansowane ze środków europejskich i krajowych. Programy te koncentrują się na finansowaniu infrastruktury w obszarach, gdzie inwestycje komercyjne operatorów są nierentowne ze względu na niską gęstość zaludnienia.